Hồ Xuân Hương thơ và đời / Lữ Huy Nguyên tuyển soạn và giới thiệu. - In lần thứ 6. - H. : Văn học, 2005. - 323tr.; 19cm
- Thứ ba - 21/12/2021 03:40
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Nữ sĩ Hồ Xuân Hương (1772-1822), một nhà thơ nổi tiếng của văn học Việt Nam thời trung đại được mệnh danh là "Bà chúa thơ Nôm". Các tác phẩm của bà được lựa chọn dạy trong môn Ngữ văn của bậc trung học cơ sở và trung học phổ thông tại Việt Nam.
Một số tác phẩm của bà cũng được dịch sang tiếng nước ngoài. Nhà thơ Pháp có tên tuổi ở châu Âu là Jăng Rixlal - trong bài Tựa bản dịch thơ Hồ Xuân Hương sang tiếng Pháp, đã gọi Hồ Xuân Hương là “một trong những tên tuổi lớn của văn học Việt Nam. Là một trong những nữ sĩ hàng đầu của châu Á”.
Trong năm 2022, Hồ Xuân Hương và Nguyễn Đình Chiểu là hai danh nhân Việt Nam được Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên hợp quốc (UNESCO) quyết định vinh danh kỷ niệm ngày sinh/ngày mất.
Nhân sự kiện này Thư viện TP Cần Thơ xin giới thiệu quyển sách “Hồ Xuân Hương thơ và đời” do Lữ Huy Nguyên tuyển soạn và giới thiệu, NXB Văn học tái bản lần thứ 6 vào năm 2005. Sách dày 323 trang, bố cục 3 phần nội dung gồm:
Phần 1 giới thiệu hơn 40 bài thơ Nôm được truyền tụng của Hồ Xuân Hương như: Tranh tố nữ, Giếng thơi, Bánh trôi, Quả mít, Cái quạt, Thiếu nữ ngủ ngày, Đánh đu, Dỗ người đàn bà khóc chồng, Khóc ông phủ Vĩnh Tường, Tình tự, Sư hổ mang, Hang Cắc cớ, Cảnh thu, Trăng thu, Hỏi trăng,…
Phần 2 và 3 giới thiệu câu đối và tập thơ Lưu hương ký gần 30 bài được lưu truyền của Hồ Xuân Hương.
Phần 4 là chùm bài viết về tác phẩm và cuộc đời nhà thơ Hồ Xuân Hương của các nhà nghiên cứu, nhà thơ, nhà văn nổi tiếng như: Vũ Ngọc Khánh, Hoàng Ngọc Phách, Kiều Thu Hoạch, Nguyễn Tuân, Lê Đình Kỵ, Ngô Văn Phú, Xuân Diệu, Lê Xuân Sơn, Dương Văn Thâm, Đào Thái Tôn, Đỗ Lai Thúy,…
Trong quá trình tuyển soạn và giới thiệu, tác giả Lữ Huy Nguyên cũng đã nhận định:
"Thiên tài, kỳ nữ hay nói giản dị hơn: danh tài độc đáo Hồ Xuân Hương, tên tuổi kỳ diệu ấy vượt qua mọi cuộc tranh luận xưa nay, tự mình sừng sững chiếm vị trí đặc biệt trong làng thơ Việt Nam với một di sản tinh thần tuy còn được lưu truyền không nhiều bên cạnh tập Lưu hương ký đã được phát hiện và vài chục bài thơ có phong cách không trộn lẫn với ai với sức lay động mạnh mẽ".
Thậy vậy, thơ của bà đả kích cả một xã hội phong kiến với giọng đường hoàng, dõng dạc. Đó là tiếng nói phản kháng quyết liệt của bản năng bị dồn ép vì những luân lý, lễ giáo và thói ích kỷ trong xã hội lúc bấy giờ. Hồ Xuân Hương dùng lời thơ không chút ngại ngùng tố cáo triệt để sự bất công của xã hội trên nhiều lĩnh vực, trong đó có hôn nhân và gia đình, đào sâu vào thân phận của người phụ nữ:
Một số tác phẩm của bà cũng được dịch sang tiếng nước ngoài. Nhà thơ Pháp có tên tuổi ở châu Âu là Jăng Rixlal - trong bài Tựa bản dịch thơ Hồ Xuân Hương sang tiếng Pháp, đã gọi Hồ Xuân Hương là “một trong những tên tuổi lớn của văn học Việt Nam. Là một trong những nữ sĩ hàng đầu của châu Á”.
Trong năm 2022, Hồ Xuân Hương và Nguyễn Đình Chiểu là hai danh nhân Việt Nam được Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên hợp quốc (UNESCO) quyết định vinh danh kỷ niệm ngày sinh/ngày mất.
Nhân sự kiện này Thư viện TP Cần Thơ xin giới thiệu quyển sách “Hồ Xuân Hương thơ và đời” do Lữ Huy Nguyên tuyển soạn và giới thiệu, NXB Văn học tái bản lần thứ 6 vào năm 2005. Sách dày 323 trang, bố cục 3 phần nội dung gồm:
Phần 1 giới thiệu hơn 40 bài thơ Nôm được truyền tụng của Hồ Xuân Hương như: Tranh tố nữ, Giếng thơi, Bánh trôi, Quả mít, Cái quạt, Thiếu nữ ngủ ngày, Đánh đu, Dỗ người đàn bà khóc chồng, Khóc ông phủ Vĩnh Tường, Tình tự, Sư hổ mang, Hang Cắc cớ, Cảnh thu, Trăng thu, Hỏi trăng,…
Phần 2 và 3 giới thiệu câu đối và tập thơ Lưu hương ký gần 30 bài được lưu truyền của Hồ Xuân Hương.
Phần 4 là chùm bài viết về tác phẩm và cuộc đời nhà thơ Hồ Xuân Hương của các nhà nghiên cứu, nhà thơ, nhà văn nổi tiếng như: Vũ Ngọc Khánh, Hoàng Ngọc Phách, Kiều Thu Hoạch, Nguyễn Tuân, Lê Đình Kỵ, Ngô Văn Phú, Xuân Diệu, Lê Xuân Sơn, Dương Văn Thâm, Đào Thái Tôn, Đỗ Lai Thúy,…
Trong quá trình tuyển soạn và giới thiệu, tác giả Lữ Huy Nguyên cũng đã nhận định:
"Thiên tài, kỳ nữ hay nói giản dị hơn: danh tài độc đáo Hồ Xuân Hương, tên tuổi kỳ diệu ấy vượt qua mọi cuộc tranh luận xưa nay, tự mình sừng sững chiếm vị trí đặc biệt trong làng thơ Việt Nam với một di sản tinh thần tuy còn được lưu truyền không nhiều bên cạnh tập Lưu hương ký đã được phát hiện và vài chục bài thơ có phong cách không trộn lẫn với ai với sức lay động mạnh mẽ".
Thậy vậy, thơ của bà đả kích cả một xã hội phong kiến với giọng đường hoàng, dõng dạc. Đó là tiếng nói phản kháng quyết liệt của bản năng bị dồn ép vì những luân lý, lễ giáo và thói ích kỷ trong xã hội lúc bấy giờ. Hồ Xuân Hương dùng lời thơ không chút ngại ngùng tố cáo triệt để sự bất công của xã hội trên nhiều lĩnh vực, trong đó có hôn nhân và gia đình, đào sâu vào thân phận của người phụ nữ:
“Thân em vừa trắng lại vừa tròn
Bảy nổi ba chìm với nước non
Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn
Mà em vẫn giữ tấm lòng son”
Bảy nổi ba chìm với nước non
Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn
Mà em vẫn giữ tấm lòng son”
(Bánh trôi nước)
Với lối viết thoát hẳn thơ văn chữ Hán, Hồ Xuân Hương tả tình, tả cảnh rất khéo thuần túy bằng thơ Nôm với ngôn ngữ bình dị, sáng tạo. Đặc biệt tư tưởng trong thơ bà mang nhiều nội dung đấu tranh cho bình quyền, bình đẳng giữa nam và nữ vẫn còn nguyên giá trị cho đến hôm nay.
Các bạn hãy tìm đọc quyển sách “Hồ Xuân Hương thơ và đời” để hiểu hơn về một nữ thi sĩ đã làm nên hiện tượng xã hội văn học dân tộc độc đáo và được vinh danh ở tầm quốc tế.
Sách được Thư viện TP Cần Thơ phục vụ bạn đọc với mã số:
▪ Ký hiệu phân loại: 895.92212 / H450X
▪ PHÒNG ĐỌC: DV.035476
▪ PHÒNG MƯỢN: MB.003794