THƯ VIỆN THÀNH PHỐ CẦN THƠ - CANTHO PUBLIC LIBRARY

https://cantholib.org.vn

CHUYÊN MỤC TRUYỀN THANH TUẦN 39 (21/9 – 27/9/2020)

I. KHOA HỌC VÀ CUỘC SỐNG                           
     Kính thưa quý vị và các bạn!
     Chuyên mục “Khoa học và cuộc sống” tuần này, chúng tôi xin gởi đến quý vị và các bạn bài viết “8 lợi ích của việc hít thở sâu” trích từ báo Sức khỏe và Đời sống.

Hãy bỏ thói quen thở ngắn và nông để làm quen với cách thở sâu và đều đặn. Khi thở sâu có thể làm đầu óc minh mẫn hoặc dễ chịu hơn. Hơi thở sẽ làm trong sạch cơ thể và bạn sẽ ngạc nhiên trước những điều kỳ lạ đến với mình.
Con người không thể điều chỉnh được nhịp đập của tim cũng như nhịp co bóp của dạ dày nhưng lại rất dễ điều chỉnh nhịp thở của mình. Hít thở sâu cho phép bạn cung cấp ôxy cho mọi tế bào trong cơ thể giúp bạn cảm thấy tràn đầy năng lượng. Cuộc sống sẽ vui vẻ, hoàn thiện hơn khi bạn duy trì mức năng lượng tốt suốt cả ngày.
Giảm căng thẳng
Bạn sẽ cảm thấy bình tĩnh hơn khi tập luyện những bài tập thở sâu. Nó làm thư giãn tâm trí bằng cách kích thích hệ thần kinh phó giao cảm. Hơi thở nông (không sâu) là một trong nhiều lý do làm bạn căng thẳng. Không hít thở đủ đồng thời làm căng cơ. Vì vậy, hãy hít thở sâu thường xuyên để có tâm trạng tốt, thả lỏng các cơ và tránh stress.
Cải thiện hệ thống tiêu hóa, tim mạch
Hít thở sâu kích hoạt hệ thống thần kinh giao cảm, giúp hệ mễn dịch khỏe mạnh. Hệ thống tiêu hóa của bạn được cải thiện vì thở sâu cung cấp ôxy nhiều hơn cho các cơ quan tiêu hóa và giúp lưu thông máu. Hít thở sâu cũng khiến tim được cung cấp đầy đủ ôxy. Khi có nhiều ôxy, tim sẽ không bị hoạt động quá tải và luôn hoạt động tốt.
Giảm viêm
Trong cơ thể có axit, môi trường hoàn hảo cho bệnh tật phát triển. Hít thở sâu ngăn ngừa điều này vì nó giảm mức axit trong cơ thể và giải tỏa chất độc, đặc biệt là carbon dioxide (không thể loại bỏ được khi hít thở nông). Hít thở sâu cũng ngăn ngừa bệnh ung thư.
Tư thế đúng
Chỉ bằng cách hít thở sâu trong một thời gian ngắn, phổi bạn sẽ tràn đầy không khí dẫn đến xương sống bạn sẽ lập tức thẳng lên, ngực và vai mở ra phía sau và cho bạn một tư thế thẳng thắn và đẹp.
Tạo mối quan hệ tốt
Hơi thở sâu làm tăng sự sản sinh thần kinh trong não, làm tăng lượng hormon tạo cảm giác dễ chịu. Với tâm trạng được cải thiện, bạn thưởng thức cuộc sống một cách hạnh phúc. Khi gặp rắc rối, đừng phản ứng ngay, mà hãy lùi lại và cố hít thở sâu. Bạn luôn thông minh và ứng xử tốt hơn khi bình tĩnh.
Nâng cao chất lượng cuộc sống
Tư tưởng và hơi thở liên quan chặt chẽ với nhau (chẳng hạn khi bạn giận, nhịp thở sâu và dài; khi gặp người yêu thì nhịp thở ngắn, dồn dập; cảm xúc của bạn bình tĩnh thì hơi thở trở nên điều hòa, sâu và chậm hơn), nên hãy tập thở đồng thời với việc kiểm soát tư tưởng. Như vậy, nếu bạn thay đổi được nhịp điệu hơi thở, bạn sẽ thay đổi được trạng thái tư tưởng, suy nghĩ và cả lối sống của mình.
Cân nặng phù hợp
Tập thể dục giúp đốt cháy năng lượng và chất béo dư thừa. Để tập được hiệu quả nhất, hãy hít thở sâu - cung cấp ôxy để đẩy nhanh quá trình đốt cháy chất béo.
Hướng dẫn cách hít thở sâu
Sau khi biết lợi ích của hít thở sâu, bạn nên học cách thực hiện bài tập hít thở sâu như sau:
Nằm ngửa trên giường hoặc ngồi trên một cái ghế thoải mái ở tư thế thẳng đứng. Giữ một trong hai bàn tay của bạn trên dạ dày và bàn tay kia trên ngực. Hít một cách chậm rãi. Nhớ hít thở từ bụng thay vì ngực. Đảm bảo rằng dạ dày của bạn tăng lên khi bạn hít vào. Hít một hơi thật sâu qua mũi và sau đó giữ hơi thở trong vài giây. Thở ra qua miệng nhưng làm chậm. Nếu bạn mất 4 giây để hít phải mất 8 giây để thở ra. Chỉ cần tập trung hoàn toàn vào hơi thở của bạn và quên đi mọi thứ khác.
Hãy chắc chắn thực hiện 4-8 lần thở mỗi ngày để xem kết quả. Nếu mỗi ngày bạn tập luyện từ 20-30 phút thì sau 2-3 tháng, lượng serotonin - một chất được não sản xuất ra quyết định tâm trạng và khả năng tập trung của con người, sẽ tăng lên rất nhiều khiến bạn không cảm thấy mệt, khả năng tập trung cao, tính cách vững vàng và chịu áp lực tốt.

II. GIỚI THIỆU SÁCH                                                                                                    
     Trong chuyên mục giới thiệu sách tuần này, chúng tôi xin giới thiệu đến quý vị và các bạn 02 quyển sách:  
               - Các Trạng Việt Nam.
                     - Kỹ thuật trồng cây cảnh.
 
CÁC TRẠNG VIỆT NAM
 
Trạng nguyên là danh hiệu thuộc học vị Tiến sĩ của người đỗ cao nhất trong các khoa thi Đình thời phong kiến ở Việt Nam của các triều nhà Lý, Trần, Lê, Mạc, kể từ khi có danh hiệu Tam khôi dành cho 3 vị trí đầu tiên. Người đỗ Trạng nguyên nói riêng và đỗ Tiến sĩ nói chung phải vượt qua 3 kỳ thi: thi Hương, thi Hội và thi Đình. Trong lịch sử khoa cử Việt Nam đã có nhiều vị Trạng nguyên là tấm gương hiếu học vượt qua bao khó khăn vất vả trong học tập để thi cử để đỗ đạt giúp đời.
Quyển sách Các Trạng Việt Nam” do An Nam tuyển chọn, lần lượt giới thiệu các vị Trạng nguyên thông tuệ của Việt Nam như: Lê Văn Thịnh - vị Trạng nguyên đầu tiên của đất Việt; Bùi Quốc Khái - vị khai khoa của Thăng Long Hà Nội; Trương Hanh - cậu bé chăn trâu làm gương sáng đỗ đạt; Quan Quang - lấy san làm giấy, gạch làm bút; Nguyễn Hiền - Trạng nguyên nhỏ tuổi nhất; Trương Xán - vị phúc thần của người đi biển; Mạc Đĩnh Chi - lưỡng quốc Trạng nguyên; Đào Sư Tích - phụ tử đồng đăng khoa; Nguyễn Trực - lưỡng quốc Trạng nguyên; Trạng lợi Nguyễn Nghiêu Tư; Trạng lường Lương Thế Vinh; Trạng chiếu Phạm Đôn Lễ; “Thất tuế thần đồng Vũ Duệ; Lê Ích Mộc - biểu tượng của truyền thống hiếu học; Trạng me Nguyễn Giản Thanh; Trạng ngọt Hứa Tam Tỉnh; Hoàng Nghĩa Phú - tận tụy với nước, thương mến chúng dân; Ngô Miễn Thiệu - thầy giáo Trạng nguyên dạy nhiều học trò đỗ tiến sĩ; Dương Phúc Tư - bậc chân nho, văn võ kiêm toàn; Trần Tất Văn - vị thành hoàng làng Ngũ Lão; Trạng trình Nguyễn Bỉnh Khiêm; Lý Đạo Tái - Thiền sư Trạng Nguyên lừng danh đất Việt; Trần Văn Bảo - Trạng nguyên vang danh tài văn học; Nguyễn Quốc Trinh - vị sứ thần nhanh trí; Trạng Gióng Đặng Công Chất - người giúp dân an cư, lạc nghiệp; Trịnh Tuệ - vị Trạng nguyên cuối cùng của khoa bảng Việt Nam.
Qua 194 trang, quyển sách Các Trạng Việt Nam” giúp bạn đọc hiểu rõ về những tấm gương vượt khó hiếu học và phẩm chất tốt đẹp của các bậc hiền tài trong lịch sử. Đọc gương sáng người xưa, chắc chắn sẽ tiếp thêm động lực cho mỗi chúng ta vượt qua mọi khó khăn trên con đường học tập, lập thân và lập nghiệp của mình.
Sách do Nxb. Hồng Đức xuất bản năm 2019, Thư viện TP. Cần Thơ phục vụ bạn đọc với mã số ký hiệu phân loại: 920.02 / C101TR;▪ PHÒNG MƯỢN: MG.009958; MG.009959
KỸ THUẬT TRỒNG CÁC LOẠI CÂY CẢNH

Trồng cây cảnh không chỉ là thú vui tao nhã mà còn có tác dụng giúp thanh lọc không khí, làm xanh mát không gian sống. Đặc biệt đối với nhà ở, cây cảnh còn tạo nên nguồn sinh khí làm môi trường sống trở nên thoải mái, tốt cho sức khỏe.
Nhằm giúp bạn đọc có thêm những kiến thức hữu ích về trồng cây cảnh trong nhà ở, hai tác giả Trần Thị Thanh Liêm, Trương Ngọc Quỳnh đã biên soạn quyển sách “Kỹ thuật trồng các loại cây cảnh”. Sách dày 123 trang, nội dung gồm 3 chương:
Chương 1 “Tạo không gian xanh tại nhà” nêu những bí quyết chăm hoa tại nhà, những điều cần biết khi trồng cây cảnh và các kỹ thuật cơ bản trong chăm sóc cây cảnh.
Chương 2 trình bày đặc điểm cây trồng và kỹ thuật trồng và chăm sóc 50 loại cây cảnh được trồng trong gia đình gồm: Lan quân tử, Thu hải đường, Hoa dứa cảnh sen, Cúc châu Phi, Cây ráy cảnh, Cây lưỡi hỗ, Hoa mào gà, Cây lô hội, Dã yên thảo, Lan huệ, Hoa ly, Dạ lan, Hoa bạch môn, Hoa cúc, Hoa báo xuân, Cây dong vằn, Cây măng tây, Hoa chuông, Huyền sâm, Địa lan rừng, Lan hồ điệp, Cúc susi, Hoa nhài, Hoa mẫu đơn, Cây phát lộc, Cây kim tiền, Hoa hồng, Hoa dành dành, Hoa trạng nguyên, Tú cầu, Cây hương thảo, Cây kim ngân lượng, Hoa ngâu, Thụy hương, Cây kim ngân, Hoa bát tiên, Hoa sứ, Cây lá bóng, Cây xương rồng, Cây càng cua, Cây hoa mộc, Hoa đèn lồng hay hoa đăng, Hoa huệ đỏ, Hoa thủy tiên, Lan Mokara tại nhà, Hoa đỗ quyên, Cây hoa giấy, Mai chiếu thủy.
 Cuối quyển sách là Phụ lục hướng dẫn cách giữ nước cho hoa khi vắng nhà. Đây được xem như một bí kíp đơn giản: Đầu tiên, cần lấy 1 bình chứa nước lớn (ước lượng thời gian đi vắng để dùng độ lớn của bình), 1 mảnh vải đủ dài hoặc khăn lớn thấm hút nước tốt. Tiếp theo, đặt bình nước ở cạnh chậu cây, hoa. Sau đó nhấn chìm 1 đầu của khăn vào bình nước, đầu còn lại vùi vào đất trong chậu cây, nhớ giữ cố định miếng khăn đó lại, không nó sẽ tuột khỏi bình hoặc chậu cây. Làm như thế chậu cây của bạn luôn có nước để giữ ẩm trong suốt thời gian bạn vắng nhà!.
Xuất bản năm 2020, nằm trong bộ sách “Nông nghiệp xanh - sạch” do Nxb. Hà Nội ấn hành năm 2020, quyển sách “Kỹ thuật trồng các loại cây cảnh” là tài liệu dành cho người yêu thích cây cảnh tạo nên không gian sống lý tưởng, nâng cao chất lượng cuộc sống.
Sách được Thư viện TP. Cần Thơ phục cụ bạn đọc với mã số ký hiệu phân loại: 635.9 / N455NGH; PHÒNG ĐỌC: DV.057449; PHÒNG MƯỢN: MF.003938; MF.003939.

 III. CHUYÊN ĐỀ VỀ THANH NIÊN
      Các bạn thân mến!  Chuyên mục về thanh niên tuần này xin gởi đến quý vị và các bạn bài viết Phấn đấu trích từ báo Đại Đoàn kết.
Tiễn con trai lên đường làm nghĩa vụ quân sự, bà mẹ dặn: “Con phải cố gắng phấn đấu làm người chiến sĩ giỏi và có đạo đức tốt con nhé”.
Dắt tay con vào lớp 1, người bố dặn dò: “Con ngoan cố gắng lên, phấn đấu trở thành học sinh giỏi ngay từ lớp 1 con nhé”.
Những lời dặn dò “phấn đấu” ấy nhỏ nhẹ, thân thương nhưng đã theo chúng ta vào mọi bữa ăn, giấc ngủ suốt cả một đời người, từ lúc ấu thơ đến khi trưởng thành, từ lúc còn trung niên đến khi tuổi già, lúc nào cũng cần phấn đấu để sống, để vươn cao hơn.
Theo Từ điển tiếng Việt: “Phấn đấu là gắng sức, bền bỉ nhằm đạt tới mục đích cao đẹp. Thí dụ: Phấn đấu trở thành một chuyên gia giỏi”.
Từ điển tiếng Việt đã sắp xếp phấn đấu đi cùng với phấn chấn, phấn khích và phấn khởi, vì chúng liên quan với nhau một cách sống động, một cách biện chứng và một cách nhân quả.
Nhà triết học lớn Gustave Le Bon (1841 – 1931) đã định nghĩa một cách chắc chắn, khẳng định và mãi mãi đúng đắn về phấn đấu như sau: “Sống tức là phấn đấu. Sự phấn đấu là một quy luật chung. Những ai không phấn đấu thì sẽ không bao giờ đạt được một tiến bộ nào cả”.
Một người không may phạm lỗi lầm, sa vào vòng lao lý. Khi được ra tù người đó hỏi giám thị: “Tôi có thể trở thành người có ích nữa không?”. Câu trả lời là: “Có thể chứ, nếu anh chịu khó làm lại từ đầu”. Trên thực tế, đã có nhiều người thành công, có cuộc sống mới bình thường như mọi người khác nhờ khiêm tốn học hỏi và phấn đấu, không bao giờ dám kêu ca, than phiền. Lúc nào cũng phải nhớ kỹ: “Mình phải phấn đấu gấp đôi gấp ba người khác mới hy vọng có cuộc sống mới tốt đẹp hơn”.
Trong quá trình đi tìm kiến thức để tích lũy cho từng cá nhân, người học sinh nào bỏ học một tháng, đứt quãng trong một tháng là đứt gẫy toàn bộ những phần sau. Vì sao? Vì sẽ không hiểu được kiến thức mới. Mà không hiểu thì sinh ra chán nản, tự ti, đi đến chỗ phá hỏng công lao bao năm miệt mài học tập. Thành ra, dù trong quá trình học tập có khi khó khăn, có khi dứt quãng thì phải cố mà hàn gắn, cố mà bổ sung ngay. Thí dụ: không học tập trung được thì phải học online, chứ nhất thiết không được hủy cái thói quen học hỏi, thói quen suy nghĩ, thói quen lập luận, va chạm, tiếp xúc hàng ngày.
Làm thế nào để con người không nản chí, không tự cô lập, để không tách ra khỏi cái khó khăn gian khổ chung của cuộc phấn đấu? Có nhiều cách, nhiều phương pháp, nhiều cơ chế. Ở đây chỉ xin nêu hai ý quan trọng là: “Phải biết tự chiến thắng được bản thân mình” và “Phải biết hòa mình vào tập thể một cách mạnh mẽ và tự giác”.
Vấn đề Tự thắng được bản thân mình là chiến thắng to lớn nhất, là bài học cổ điển, kinh điển và luôn luôn đúng, nên đã có nhiều danh ngôn về nội dung này được in vào các loại Từ điển. Chỉ cần nhớ câu mang tính chìa khóa nhất, chuẩn nhất của nhà bác học vĩ đại mọi thời đại, đó là triết gia cổ đại Platon (Năm 429 đến năm 347 trước Công nguyên). Câu danh ngôn để đời của Platon là: “Chinh phục được bản thân mình là một vinh quang lớn lao nhất trong những vinh quang”.
Còn về kỹ năng hòa mình vào tập thể rộng lớn của trường học và trường đời, nên nhớ kỹ lời dạy cao quý của Gandhi vĩ đại (1869 – 1948) là: “Giọt nước khi tách rời ra khỏi biển cả có thể tìm thấy sự nghỉ ngơi trong chốc lát, nhưng khi nó đã ở trong biển cả thì không được biết đến sự nghỉ ngơi là gì nữa”.  Hạnh phúc thay cho những ai được hòa mình vào biển cả văn minh hạnh phúc để suốt đời phấn đấu cho một lý tưởng cao đẹp!

     Các bạn thân mến! Chương trình phát thanh hôm nay đến đây xin tạm dừng. Quý vị và các bạn có thể nghe lại nội dung chương trình phát thanh tuần này trên địa chỉ website thư viện TP. Cần Thơ www.cantholib.org.vn
     Cám ơn quý vị và các bạn đã chú ý theo dõi. Xin chào tạm biệt và hẹn gặp lại!



 
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây