TRẦN KIẾT TƯỜNG (VI)
- Thứ sáu - 15/05/2026 05:00
- In ra
- Đóng cửa sổ này
TỪ CHÚ BÉ ĐÀN MĂNGĐÔLIN Ở LÀNG THỚI THẠNH…(Nhạc sĩ kể chuyện đời mình) - Phần cuối
Một chút về Tố Linh
Sẽ không được công bằng nếu tôi quên nhắc đến Tố Linh, người bạn đời của tôi, mà Tố Linh thì không thích ai ca ngợi mình. Tôi viết đoạn nầy không cho Tố Linh biết.
Chúng tôi quen nhau tại thành phố Phnôm Pênh, thủ đô Campuchia. Thuở ấy, tôi 20 tuổi đời, dạy học trường Lycéum Khmer, còn Tố Linh 19 tuổi làm nghề thợ may. Tố Linh đã giúp tôi dàn dựng và diễn được hai vở kịch Chung tình và Một ngày của bà Đốc Huỳnh Mai đầu năm 1945. Dự định diễn hai đêm, nhưng qua ngày hôm sau thành phố Phnôm Pênh bị máy bay đồng minh oanh tạc phát – xít Nhật. Dân thành phố chết khoảng mấy ngàn người, xác bị văn lên tận nóc nhà. Chúng tôi đi tìm nhau đến 3 ngày sau mới gặp và chúng tôi rủ nhau về Nam Bộ bằng tày thủy. Tố Linh về quê Thốt Nốt, còn tôi đi thẳng về Ô Môn. Tưởng đâu câu chuyện tình đến đó là chấm dứt. Cách mạng tháng Tám bùng nổ - Tố Linh công tác cứu thương ở huyện Thốt Nốt còn tôi thì công tác tuyên truyền ở huyện Ô Môn. Đến ngày 23 tháng 9, cuộc kháng chiến bắt đầu. Nếu không cùng nhau đi kháng chiến thì biết đến bao giờ mới gặp nhau. Chúng tôi rủ nhau lên Châu Đốc công tác tuyên truyền. Sau khi giặc Pháp đánh chiếm Châu Đốc, chúng rôi rút về Tri Tôn và băng qua Đốc Vàng Đồng Tháp. Như vậy là chúng tôi càng đi sâu vào cuộc kháng chiến, vào nông thôn, căn cứ cách mạng để làm du kích và từ thuở ấy chúng tôi kết tình nghĩa bạn đời.
Suốt 9 năm kháng chiến, mỗi người một công tác, chúng tôi gắn bó nhau, gian nguy khổ cực có nhau cho đến ngày tôi đi tập kết. Tạm biệt Tố Linh và 2 con, tôi hẹn hai năm sẽ gặp lại, nhưng Tố Linh không tin nói: “Hai năm anh sẽ không về đâu, để em tìm đường ra Bắc”. Sau đó Tố Linh lên Sài Gòn đi thẳng lên Phnôm Pênh (Campuchia). Giữa năm 1957, Tố Linh đi đường bộ sang Lào, lên Nappê chuyển bị băng rừng Kim Cương sang Hà Tĩnh miền Bắc Việt Nam. Nước mưa lũ trôi cầu qua suối. Tố Linh không băng rừng được, đành trở về Phnôm Pênh chờ dịp. Sự kiện đó và sự kiên nhẫn đợi chờ của tôi đẻ ra bài hát Bánh xe lăn mà tôi đã nói ở phần đầu. Sáu tháng sau, ngày 01 tháng 01 năm 1958, một chuyến máy bay đặc biệt chở trên 20 người đàn bà cùng với trên 20 đứa trẻ tìm chồng tìm cha đáp xuống sân bay Gia Lâm.
Nói đến Tố Linh là nói đến tấm lòng chung thủy. Chúng tôi sống bên nhau đã 42 năm khi xa khi gần, lúc nào cũng vui lòng nhau, chia sớt ngọt bùi, gian nguy khổ cực. Tố Linh sống bên tôi không chỉ là người nội trợ. Tố Linh thường theo tôi đi sáng tác, cảm xúc đề tài gợi ý cho tôi như người trợ lý sáng tác và thường xuyên nhắc tôi ăn, ngủ, làm việc như một “chính ủy”. Đúng là sự nghiệp sáng tác của tôi có tấm lòng và công sức của Tố Linh.
Như có một cuốn phim trong đầu. Nhớ lại nhiều chuyện, tôi có dịp rút ra những bài học thất bại, thành công trong cuộc đời sáng tác của tôi 40 năm qua. Tôi có tham vọng sẽ còn làm được điều gì có ích nữa, nhưng chuyện gì cản trở tham vọng của người nghệ sĩ tuổi tác đã cao, làm sao biết trước được!
T.P. Hồ Chí Minh
Ngày 18/3/1987
T.K.T
* Ghi chú: Tháng 05/2026 - Bài được Nguyễn Thị Lý -Trung tâm Dịch vụ Tổng hợp phường Ô Môn sưu tầm và đánh máy lại trong sách: Nhạc và đời/Lê Giang, Lư Nhất Vũ chủ biên.-Hậu Giang: Tổng hợp Hậu Giang,1989.-699tr.;21cm.
Tóm tắt sách Nhạc và đời: Cuộc đời, sự nghiệp âm nhạc của hơn 20 nhạc sĩ và những tác phẩm nổi tiếng từ những ngày đầu cách mạng đến nay. Trong đó có 04 Nhạc sĩ ở Ô Môn – Cần Thơ là: Lưu Hữu Phước, Trần Kiết Tường, Đắc Nhẫn, Triều Dâng.
Sẽ không được công bằng nếu tôi quên nhắc đến Tố Linh, người bạn đời của tôi, mà Tố Linh thì không thích ai ca ngợi mình. Tôi viết đoạn nầy không cho Tố Linh biết.
Hình: Kỷ niệm 60 tuổi tại nhà hát thành phố Hồ Chí Minh (1984) - Ảnh trong sách Nhạc và đời
Chúng tôi quen nhau tại thành phố Phnôm Pênh, thủ đô Campuchia. Thuở ấy, tôi 20 tuổi đời, dạy học trường Lycéum Khmer, còn Tố Linh 19 tuổi làm nghề thợ may. Tố Linh đã giúp tôi dàn dựng và diễn được hai vở kịch Chung tình và Một ngày của bà Đốc Huỳnh Mai đầu năm 1945. Dự định diễn hai đêm, nhưng qua ngày hôm sau thành phố Phnôm Pênh bị máy bay đồng minh oanh tạc phát – xít Nhật. Dân thành phố chết khoảng mấy ngàn người, xác bị văn lên tận nóc nhà. Chúng tôi đi tìm nhau đến 3 ngày sau mới gặp và chúng tôi rủ nhau về Nam Bộ bằng tày thủy. Tố Linh về quê Thốt Nốt, còn tôi đi thẳng về Ô Môn. Tưởng đâu câu chuyện tình đến đó là chấm dứt. Cách mạng tháng Tám bùng nổ - Tố Linh công tác cứu thương ở huyện Thốt Nốt còn tôi thì công tác tuyên truyền ở huyện Ô Môn. Đến ngày 23 tháng 9, cuộc kháng chiến bắt đầu. Nếu không cùng nhau đi kháng chiến thì biết đến bao giờ mới gặp nhau. Chúng tôi rủ nhau lên Châu Đốc công tác tuyên truyền. Sau khi giặc Pháp đánh chiếm Châu Đốc, chúng rôi rút về Tri Tôn và băng qua Đốc Vàng Đồng Tháp. Như vậy là chúng tôi càng đi sâu vào cuộc kháng chiến, vào nông thôn, căn cứ cách mạng để làm du kích và từ thuở ấy chúng tôi kết tình nghĩa bạn đời.
Suốt 9 năm kháng chiến, mỗi người một công tác, chúng tôi gắn bó nhau, gian nguy khổ cực có nhau cho đến ngày tôi đi tập kết. Tạm biệt Tố Linh và 2 con, tôi hẹn hai năm sẽ gặp lại, nhưng Tố Linh không tin nói: “Hai năm anh sẽ không về đâu, để em tìm đường ra Bắc”. Sau đó Tố Linh lên Sài Gòn đi thẳng lên Phnôm Pênh (Campuchia). Giữa năm 1957, Tố Linh đi đường bộ sang Lào, lên Nappê chuyển bị băng rừng Kim Cương sang Hà Tĩnh miền Bắc Việt Nam. Nước mưa lũ trôi cầu qua suối. Tố Linh không băng rừng được, đành trở về Phnôm Pênh chờ dịp. Sự kiện đó và sự kiên nhẫn đợi chờ của tôi đẻ ra bài hát Bánh xe lăn mà tôi đã nói ở phần đầu. Sáu tháng sau, ngày 01 tháng 01 năm 1958, một chuyến máy bay đặc biệt chở trên 20 người đàn bà cùng với trên 20 đứa trẻ tìm chồng tìm cha đáp xuống sân bay Gia Lâm.
Nói đến Tố Linh là nói đến tấm lòng chung thủy. Chúng tôi sống bên nhau đã 42 năm khi xa khi gần, lúc nào cũng vui lòng nhau, chia sớt ngọt bùi, gian nguy khổ cực. Tố Linh sống bên tôi không chỉ là người nội trợ. Tố Linh thường theo tôi đi sáng tác, cảm xúc đề tài gợi ý cho tôi như người trợ lý sáng tác và thường xuyên nhắc tôi ăn, ngủ, làm việc như một “chính ủy”. Đúng là sự nghiệp sáng tác của tôi có tấm lòng và công sức của Tố Linh.
Như có một cuốn phim trong đầu. Nhớ lại nhiều chuyện, tôi có dịp rút ra những bài học thất bại, thành công trong cuộc đời sáng tác của tôi 40 năm qua. Tôi có tham vọng sẽ còn làm được điều gì có ích nữa, nhưng chuyện gì cản trở tham vọng của người nghệ sĩ tuổi tác đã cao, làm sao biết trước được!
T.P. Hồ Chí Minh
Ngày 18/3/1987
T.K.T
* Ghi chú: Tháng 05/2026 - Bài được Nguyễn Thị Lý -Trung tâm Dịch vụ Tổng hợp phường Ô Môn sưu tầm và đánh máy lại trong sách: Nhạc và đời/Lê Giang, Lư Nhất Vũ chủ biên.-Hậu Giang: Tổng hợp Hậu Giang,1989.-699tr.;21cm.
Tóm tắt sách Nhạc và đời: Cuộc đời, sự nghiệp âm nhạc của hơn 20 nhạc sĩ và những tác phẩm nổi tiếng từ những ngày đầu cách mạng đến nay. Trong đó có 04 Nhạc sĩ ở Ô Môn – Cần Thơ là: Lưu Hữu Phước, Trần Kiết Tường, Đắc Nhẫn, Triều Dâng.