Không gian thờ cúng tổ tiên của người Việt - Truyền thống và đương đại

Thứ sáu - 28/08/2026 13:33 30 0

Không gian thờ cúng tổ tiên của người Việt - Truyền thống và đương đại / Biên soạn: Hoàng Thăng Long, Bùi Hữu Dược, Mai Thị Hoa.... - H. : Hồng Đức, 2024. - 287tr.; 24cm
ĐTTS ghi: Viện Nghiên cứu Di sản Văn hoá. Viện Nghiên cứu ứng dụng kiến trúc phong thuỷ

Thờ cúng tổ tiên là loại hình tín ngưỡng khá phổ biến ở ở nhiều nước như Việt Nam, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc... Ở Việt Nam, do đặc điểm của quốc gia có nhiều dân tộc anh em, nên tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên có nhiều nét riêng biệt. Nhưng điểm chung nhất là cộng đồng dân tộc nào cũng tôn thờ tổ tiên, gìn giữ, phát triển phong tục tập quán riêng tạo nên bản sắc phong phú góp phần xây dựng hệ giá trị văn hóa truyền thống giàu bản sắc dân tộc của người Việt Nam từ ngàn xưa tới nay. Vì vậy, tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên đã được thể chế hóa trong Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (ban hành năm 2016): “Hoạt động tín ngưỡng là hoạt động thờ cúng tổ tiên, các biểu tượng linh thiêng, tưởng niệm và tôn vinh người có công với đất nước, với cộng đồng; các lễ nghi dân gian tiêu biểu cho những giá trị lịch sử, văn hóa, đạo đức xã hội”.
Quyển sách “Không gian thờ cúng tổ tiên của người Việt - Truyền thống và đương đại” do Nhà xuất bản Hồng Đức ấn hành năm 2024 sẽ cung cấp cho bạn đọc một sô thông tin hữu ích về tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên của người Việt. Sách có độ dày 287 trang, gồm hơn 50 bài viết của các nhà nghiên cứu văn hóa, phong thủy thực hành, nghiên cứu địa phương, nhà giáo, nhà văn, các tiến sĩ, giáo sư,… và được chia thành 02 phần.
Phần I là các bài viết, bài nghiên cứu trình bày cơ sở lý luận về tín ngưỡng thờ tổ tiên người Việt, như: “Thờ cúng tổ tiên người Việt truyền thống và đương đại” (Bùi Hữu Dược), “Cơ sở lý luận và thực hành thờ cúng tổ tiên của người Việt hiện nay” (Vũ Hồng Thuật), “Lịch sử hình thành và phát triển tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên người Việt” (Nguyễn Đức Bá), “Thờ cúng tổ tiên một cách nhìn” (Lê Thị Chiêng), “Tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên người Việt, sợ dây kết nối tâm linh gia tộc” (Đỗ Ngọc Hải, Nguyễn Thị Thúy Hằng), “Từ đường nét đẹp Văn hóa giáo dục hiếu đạo trong tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên người Việt” (Nguyễn Trung Kiên),… Các nội dung được các nhà nghiên cứu quan tâm đề cập rất đầy đặn, chẳng hạn chỉ ra nguyên lý thờ cúng của người Việt, việc thờ cúng các tiền nhân có công với nước, với dân, người theo đạo Phật, theo Công giáo thờ cúng tổ tiên, một số sắc tộc như Mông, Thái, Vân Kiều... một số quốc gia Châu Á và Đông Nam Á thờ tổ tiên... Đó là những vấn đề chung nhất, gắn với những cơ sở lý luận.
Phần II gồm các bài viết, bài nghiên cứu về cách sắp xếp bài trí và ứng xử không gian thờ cúng tổ tiên người Việt như: “Từ đường nhà thờ họ dưới góc nhìn phong thủy” (Đinh Khắc Thuân), “Ứng xử trong không gian ban thờ tổ tiên tại gia hiện nay” (Nguyễn Đức Bá), “Bố trí Không gian thờ của người Việt Nam” (Trần Minh Trọng), “Cách bố trí bát hương trên bàn thờ và số lượng bát hương” (Vũ Thế Khanh, Nguyễn Thị Thúy Hằng), “Hương - Hoa - Khấn - Niệm” (Bùi Thái Hòa),… Các bài viết đi sâu vào một số nội dung rất cụ thể, thiết thực như đề cập tới những yếu tố phong thủy chi phối cách sắp xếp ban thờ tổ tiên, sắp xếp ban thờ ở nhà con trưởng, con thứ, ban thờ vọng, cách thức lên hương, đặt mâm cúng, khấn, vái, lạy.
Đọc quyển sách, bạn sẽ thấy rằng việc thực hành thờ cúng tổ tiên, không chỉ biểu hiện lòng biết ơn đối với tiên tổ, cội nguồn mà còn là hành vi giáo dục các thế hệ về đạo lý uống nước nhớ nguồn của dân tộc.
Sách đang được phục vụ tại Thư viện thành phố Cần Thơ. Mời bạn tìm đọc quyển sách với các mã số:
▪ Ký hiệu phân loại: 390.09597 / KH455GI
▪ PHÒNG MƯỢN: MA.029313; MA.029314