THƯ VIỆN THÀNH PHỐ CẦN THƠ - CANTHO PUBLIC LIBRARY
CHƯƠNG TRÌNH PHÁT THANH “VĂN HÓA ĐỌC VÀ CUỘC SỐNG” KỲ 49 (tháng 8/2026)
Chào mừng quý vị và các bạn đến với Chương trình phát thanh “Văn hóa đọc và cuộc sống” kỳ thứ 49 (tháng 8/2026) của Thư viện thành phố Cần Thơ!
Các bạn thân mến! Trong chuyên mục “Văn hóa đọc 4.0” kỳ này, mời các bạn cùng đến với bài viết Giúp con chọn sách theo lứa tuổi của Hà Minh đăng trên trang thông tin điện tử Giáo dục Thủ đô (chuyên trang của báo điện tử Giáo dục & Thời đại)
https://giaoducthudo.giaoducthoidai.vn/giup-con-chon-sach-theo-lua-tuoi-126386.html
Chọn sách cho trẻ em phù hợp với từng độ tuổi không phải là điều dễ dàng. Phụ huynh hãy tham khảo một số gợi ý sau để chọn sách cho con đúng lứa tuổi và đúng nhu cầu.
Những lợi ích của việc chọn đúng sách cho con
Một vài nghiên cứu khoa học đã chỉ ra rằng đọc sách sẽ thúc đẩy mạnh mẽ sự phát triển ngôn ngữ và tư duy ở trẻ em. Đọc sách kích thích não bộ của trẻ ghi nhớ và liên kết thông tin đã đọc. Đồng thời, đọc sách cũng là cách để nâng cao vốn từ vựng của trẻ.
Mỗi loại sách có tác dụng khác nhau đối với sự phát triển tư duy của trẻ. Trong những năm đầu đời, cha mẹ nên tập trung đọc sách cho con thường xuyên. Trẻ dưới 6 tuổi thường rất thích nghe những câu chuyện cổ tích có kèm theo hình minh họa. Vì vậy, cha mẹ có thể lựa chọn những cuốn sách có hình minh họa sinh động cho con nghe.
Bắt đầu từ tiểu học, trẻ sẽ được làm quen với chữ và bắt đầu quá trình tự đọc. Nhờ đó, trẻ học cách viết và đọc từ ngữ nhanh hơn. Tư duy bằng lời nói của trẻ cũng hình thành tốt hơn. Bên cạnh đó, đọc sách cũng giúp trẻ kiểm soát tốt cảm xúc của mình. Các thói quen lành mạnh cũng được hình thành và trí nhớ của trẻ được rèn luyện mỗi ngày một tốt hơn.
Chọn sách cho con theo đúng lứa tuổi và nhu cầu của trẻ
Nguyên tắc đầu tiên của việc chọn sách là hãy căn cứ vào độ tuổi của trẻ. Lý do là ở mỗi độ tuổi, trí não trẻ có sự phát triển khác nhau, nảy sinh những nhu cầu khác nhau.
Trẻ dưới 1 tuổi
Trẻ sơ sinh đã có thể nghe kể chuyện chỉ trong vài tuần đầu đời. Ở giai đoạn này, cha mẹ có thể kể lại cho trẻ nghe một câu chuyện cổ tích hoặc dân gian đơn giản, dễ hiểu.
Trẻ dưới 1 tuổi đang tập trung vào sự cảm nhận của bàn tay và âm thanh. Cha mẹ nên chọn sách có chất liệu là vải, sách nhám, bóng, sách gỗ hoặc sách giấy dày. Sách có hình minh họa lớn, màu sắc tương phản, ít chữ. Nên chọn sách có âm thanh hoặc tiếng động, âm nhạc để tăng cường sự chú ý của trẻ. Công cụ của sách ở giai đoạn này chủ yếu để trẻ làm quen với màu sắc, hình dạng khác nhau.
Trẻ từ 1 – 2 tuổi
Ở lứa tuổi này, khả năng quan sát của trẻ đã được cải thiện đáng kể. Cha mẹ nên chọn sách làm từ vải hoặc giấy dày. Sách nên có nhiều hình ảnh tươi vui, hình động vật, thực vật, đồ vật phong phú.
Khi cha mẹ đọc sách cho con, hãy chỉ vào bức tranh và cho bé xem hình ảnh bạn đang nói đến. Cha mẹ hãy cố gắng biểu cảm, thay đổi nét mặt và lặp đi lặp lại giọng nói nhiều lần để trẻ có chú ý và ghi nhớ nội dung.
Trẻ từ 2-3 tuổi
Giai đoạn này, trẻ bắt đầu nhận thấy nhiều thứ xung quanh và tập nói những câu đơn giản. Cha mẹ có thể chọn những cuốn sách có 1-2 câu mỗi trang và kèm theo hình ảnh minh họa bắt mắt.
Lúc này, trẻ cũng đã xác định được loại sách mà chúng cảm thấy hứng thú. Vì vậy, cha mẹ có thể yêu cầu trẻ tự chọn sách yêu thích. Nếu chúng muốn đọc đi đọc lại một quyển nào đó trong nhiều tuần thì chính là vì chúng muốn ghi nhớ và khám phá các chi tiết của câu chuyện.
Trẻ từ 3 – 6 tuổi
Ở giai đoạn này, trẻ đã có khả năng đọc và quan sát các sự vật thông qua các hình vẽ và hoạt động của cha mẹ. Đồng thời, trẻ cũng có thể hiểu được các câu chuyện, hình ảnh trong sách. Trẻ sẽ tham gia vào câu chuyện và đặt câu hỏi, bình luận theo ý hiểu và thắc mắc của mình.
Nếu cha mẹ phân tích và giảng giải kỹ lưỡng cho trẻ, trẻ sẽ dần học cách suy nghĩ và nhìn nhận mọi thứ xung quanh, nâng cao trí tưởng tượng và tư duy logic.
Ở giai đoạn này, cha mẹ nên chọn những loại sách về động vật, thiên nhiên, đồ vật để bé có thể tìm hiểu, khám phá nhiều hơn.
Trẻ từ 6 – 9 tuổi
Ở giai đoạn này, cha mẹ nên chọn những cuốn sách bổ trợ cho những kiến thức được học ở trường. Những cuốn sách có kiến thức đơn giản và truyện ngắn, các đoạn văn ngắn sẽ đồng thời giúp trẻ nâng cao năng lực học tập tốt hơn.
Trẻ từ 9 – 12 tuổi
Trẻ ở độ tuổi này có những hiểu biết nhất định về xã hội. Trẻ sẽ thích khám phá những câu chuyện phức tạp, cần thời gian suy nghĩ và khám phá. Cha mẹ có thể lựa chọn cuốn sách có chủ đề về khoa học, phiêu lưu, danh nhân... để trẻ sớm hình thành mẫu hình lý tưởng mà chúng muốn sau khi trưởng thành.
Trẻ ở mỗi độ tuổi đều cần được khuyến khích đọc sách. Do đó, cha mẹ hãy cùng con đọc sách ngay từ khi còn nhỏ để con sớm hình thành thói quen đọc, rèn luyện tư duy và bồi dưỡng năng lực sáng tạo cho con.
II. NHỊP CẦU TRI THỨC
* Các bạn thân mến! chuyên mục “Nhịp cầu tri thức” kỳ này, mời các bạn, đặc biệt là các bạn cùng nghe bài viết “Những điều cha mẹ nên và không nên làm khi con sử dụng mạng xã hội” do Thiện Nhân tổng hợp đăng trên trên báo điện tử Lao động (https://laodong.vn/nuoi-con/nhung-dieu-cha-me-nen-va-khong-nen-lam-khi-con-su-dung-mang-xa-hoi-1719837.ldo)
Mạng xã hội mang đến nhiều cơ hội học tập, kết nối và giải trí cho trẻ em, nhưng cũng tiềm ẩn không ít rủi ro. Vì vậy, sự đồng hành của cha mẹ đóng vai trò quan trọng trong việc giúp trẻ sử dụng mạng xã hội an toàn và có trách nhiệm.
Cách cha mẹ sử dụng mạng xã hội có thể ảnh hưởng đến nhận thức của trẻ
Trẻ em thường quan sát và học hỏi từ người lớn. Vì vậy, cách cha mẹ sử dụng mạng xã hội có thể ảnh hưởng trực tiếp đến nhận thức của con. Khi cha mẹ thận trọng trong việc chia sẻ thông tin cá nhân, kiểm chứng thông tin trước khi đăng tải và ứng xử văn minh trên mạng, trẻ cũng có xu hướng hình thành những thói quen tương tự. Cha mẹ cũng nên thường xuyên trao đổi với con về các nguyên tắc an toàn khi tham gia môi trường số.
Không nên kiểm soát quá mức
Nhiều phụ huynh có thói quen kiểm tra điện thoại hoặc tài khoản mạng xã hội của con để phòng ngừa rủi ro. Tuy nhiên, việc giám sát quá chặt có thể khiến trẻ cảm thấy không được tôn trọng và ngại chia sẻ.
Thay vào đó, cha mẹ nên xây dựng các quy tắc rõ ràng về việc sử dụng mạng xã hội và duy trì sự trao đổi cởi mở. Sự tin tưởng sẽ giúp trẻ chủ động tìm đến cha mẹ khi gặp vấn đề trên không gian mạng.
Xây dựng mối quan hệ cởi mở với con
Một mối quan hệ gần gũi sẽ giúp trẻ cảm thấy an toàn khi chia sẻ những trải nghiệm trực tuyến của mình. Đây cũng là cơ hội để cha mẹ nâng cao nhận thức cho con về các hành vi vi phạm pháp luật trên mạng như lừa đảo, quấy rối hoặc đánh cắp thông tin cá nhân. Khi được trang bị kiến thức đầy đủ, trẻ sẽ có khả năng nhận diện và xử lý các tình huống rủi ro tốt hơn.
Không để trẻ dành quá nhiều thời gian trực tuyến
Dành quá nhiều thời gian trên mạng xã hội có thể ảnh hưởng đến việc học tập, giấc ngủ và sức khỏe tinh thần của trẻ. Vì vậy, cha mẹ cần thiết lập giới hạn phù hợp đối với thời gian sử dụng thiết bị điện tử.
Bên cạnh đó, trẻ nên được khuyến khích tham gia các hoạt động thể thao, vui chơi ngoài trời và giao tiếp trực tiếp với bạn bè để cân bằng giữa cuộc sống thực và thế giới trực tuyến.
Những nguyên tắc trẻ cần ghi nhớ
Cha mẹ nên nhắc trẻ không kết bạn với người lạ trên mạng, không công khai địa chỉ, số điện thoại hoặc các thông tin cá nhân quan trọng. Trẻ cũng không nên lan truyền thông tin chưa được kiểm chứng, tham gia các thử thách nguy hiểm hoặc đăng tải nội dung xúc phạm người khác.
Khi gặp tài khoản khiến bản thân cảm thấy khó chịu hoặc không an toàn, trẻ cần biết cách chặn, báo cáo và tìm kiếm sự hỗ trợ từ người lớn.
Trong bối cảnh trẻ tiếp xúc với môi trường số từ sớm, việc trang bị kỹ năng sử dụng mạng xã hội an toàn là điều cần thiết. Sự đồng hành và định hướng đúng cách từ gia đình sẽ giúp trẻ tận dụng được những lợi ích của công nghệ, đồng thời hạn chế các rủi ro trên không gian mạng.
* Quý vị và các bạn thân mến! Trong chuyên mục “Nhịp cầu tri thức” kỳ này, chúng tôi xin giới thiệu đến quý vị và các bạn 3 tài liệu sau:
Mạng xã hội mang đến nhiều cơ hội học tập, kết nối và giải trí cho trẻ em, nhưng cũng tiềm ẩn không ít rủi ro. Vì vậy, sự đồng hành của cha mẹ đóng vai trò quan trọng trong việc giúp trẻ sử dụng mạng xã hội an toàn và có trách nhiệm.
Cách cha mẹ sử dụng mạng xã hội có thể ảnh hưởng đến nhận thức của trẻ
Trẻ em thường quan sát và học hỏi từ người lớn. Vì vậy, cách cha mẹ sử dụng mạng xã hội có thể ảnh hưởng trực tiếp đến nhận thức của con. Khi cha mẹ thận trọng trong việc chia sẻ thông tin cá nhân, kiểm chứng thông tin trước khi đăng tải và ứng xử văn minh trên mạng, trẻ cũng có xu hướng hình thành những thói quen tương tự. Cha mẹ cũng nên thường xuyên trao đổi với con về các nguyên tắc an toàn khi tham gia môi trường số.
Không nên kiểm soát quá mức
Nhiều phụ huynh có thói quen kiểm tra điện thoại hoặc tài khoản mạng xã hội của con để phòng ngừa rủi ro. Tuy nhiên, việc giám sát quá chặt có thể khiến trẻ cảm thấy không được tôn trọng và ngại chia sẻ.
Thay vào đó, cha mẹ nên xây dựng các quy tắc rõ ràng về việc sử dụng mạng xã hội và duy trì sự trao đổi cởi mở. Sự tin tưởng sẽ giúp trẻ chủ động tìm đến cha mẹ khi gặp vấn đề trên không gian mạng.
Xây dựng mối quan hệ cởi mở với con
Một mối quan hệ gần gũi sẽ giúp trẻ cảm thấy an toàn khi chia sẻ những trải nghiệm trực tuyến của mình. Đây cũng là cơ hội để cha mẹ nâng cao nhận thức cho con về các hành vi vi phạm pháp luật trên mạng như lừa đảo, quấy rối hoặc đánh cắp thông tin cá nhân. Khi được trang bị kiến thức đầy đủ, trẻ sẽ có khả năng nhận diện và xử lý các tình huống rủi ro tốt hơn.
Không để trẻ dành quá nhiều thời gian trực tuyến
Dành quá nhiều thời gian trên mạng xã hội có thể ảnh hưởng đến việc học tập, giấc ngủ và sức khỏe tinh thần của trẻ. Vì vậy, cha mẹ cần thiết lập giới hạn phù hợp đối với thời gian sử dụng thiết bị điện tử.
Bên cạnh đó, trẻ nên được khuyến khích tham gia các hoạt động thể thao, vui chơi ngoài trời và giao tiếp trực tiếp với bạn bè để cân bằng giữa cuộc sống thực và thế giới trực tuyến.
Những nguyên tắc trẻ cần ghi nhớ
Cha mẹ nên nhắc trẻ không kết bạn với người lạ trên mạng, không công khai địa chỉ, số điện thoại hoặc các thông tin cá nhân quan trọng. Trẻ cũng không nên lan truyền thông tin chưa được kiểm chứng, tham gia các thử thách nguy hiểm hoặc đăng tải nội dung xúc phạm người khác.
Khi gặp tài khoản khiến bản thân cảm thấy khó chịu hoặc không an toàn, trẻ cần biết cách chặn, báo cáo và tìm kiếm sự hỗ trợ từ người lớn.
Trong bối cảnh trẻ tiếp xúc với môi trường số từ sớm, việc trang bị kỹ năng sử dụng mạng xã hội an toàn là điều cần thiết. Sự đồng hành và định hướng đúng cách từ gia đình sẽ giúp trẻ tận dụng được những lợi ích của công nghệ, đồng thời hạn chế các rủi ro trên không gian mạng.
* Quý vị và các bạn thân mến! Trong chuyên mục “Nhịp cầu tri thức” kỳ này, chúng tôi xin giới thiệu đến quý vị và các bạn 3 tài liệu sau:
1. Quyển sách “Các bậc vĩ nhân trong lịch sử Việt Nam” do Nhóm Tri Thức Việt tuyển chọn, Nhà xuất bản Hồng Đức ấn hành năm 2019 sẽ phác họa đến bạn đọc một số nét chân dung và sự nghiệp của 25 bậc vĩ nhân nổi tiếng trong lịch sử dân tộc. Với độ dày 211, sách đưa người đọc tìm về nguồn cội dân tộc, từ An Dương Vương đến nay qua các triều đại, vẽ nên diện mạo của các bậc vĩ nhân có công dựng nước và giữ nước, lập nên các nhà nước tập quyền bao gồm: Lý Nam Đế, Triệu Việt Vương, Mai Hắc Đế, Phùng Hưng, Khúc Thừa Dụ, Dương Đình Nghệ, Ngô Quyền, Đinh Tiên Hoàng, Lê Hoàn, Lý Công Uẩn, Lý Thánh Tông, Trần Nhân Tông, Hồ Quý Ly, Lê Thái Tổ, Lê Thánh Tông, Mạc Đăng Dung, Trịnh Tùng, Nguyễn Hoàng, Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Ánh và Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Vì đất nước ta vốn giàu tài nguyên thiên nhiên, lại ở vị trí chiến lược quan trọng, bên cạnh đó lại có kẻ thù hùng mạnh, nên dân tộc ta phải gồng mình chịu nhiều cuộc chiến tranh tàn khốc để cứu nước và giữ nước, viết nên bài ca về một đất nước nhỏ bé nhưng kiên cường bất khuất. Những trang sử vàng về các chiến thắng Bạch Đằng, Như Nguyệt, Chương Dương, Hàm Tử, Chi Lăng, Đống Đa,… dưới các triều đại phong kiến luôn gắn liền với các bậc đế vương - những người thống lĩnh cao nhất của đất nước. Rồi đến nạn ngoại xâm từ các nước phương Tây, để cuối cùng, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam mà đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh, dân tộc ta đã làm nên Cách mạng tháng Tám, xóa tan chế độ thực dân và phong kiến, đưa dân tộc Việt Nam bước sang kỷ nguyên mới - kỷ nguyên độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội; nhân dân ta từ thân phận nô lệ đã trở thành người làm chủ đất nước, làm chủ vận mệnh của mình.
Sách đang được phục vụ tại Thư viện thành phố Cần Thơ. Mời bạn tìm đọc quyển sách với các mã số ký hiệu phân loại: 959.7009 / C101B. PHÒNG MƯỢN: MG.010201; MG.010202.
Vì đất nước ta vốn giàu tài nguyên thiên nhiên, lại ở vị trí chiến lược quan trọng, bên cạnh đó lại có kẻ thù hùng mạnh, nên dân tộc ta phải gồng mình chịu nhiều cuộc chiến tranh tàn khốc để cứu nước và giữ nước, viết nên bài ca về một đất nước nhỏ bé nhưng kiên cường bất khuất. Những trang sử vàng về các chiến thắng Bạch Đằng, Như Nguyệt, Chương Dương, Hàm Tử, Chi Lăng, Đống Đa,… dưới các triều đại phong kiến luôn gắn liền với các bậc đế vương - những người thống lĩnh cao nhất của đất nước. Rồi đến nạn ngoại xâm từ các nước phương Tây, để cuối cùng, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam mà đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh, dân tộc ta đã làm nên Cách mạng tháng Tám, xóa tan chế độ thực dân và phong kiến, đưa dân tộc Việt Nam bước sang kỷ nguyên mới - kỷ nguyên độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội; nhân dân ta từ thân phận nô lệ đã trở thành người làm chủ đất nước, làm chủ vận mệnh của mình.
Sách đang được phục vụ tại Thư viện thành phố Cần Thơ. Mời bạn tìm đọc quyển sách với các mã số ký hiệu phân loại: 959.7009 / C101B. PHÒNG MƯỢN: MG.010201; MG.010202.
2. Quyển sách “Phát triển kinh tế cho thanh niên thời đại 4.0” do Mai Duyên biên soạn, Nhà xuất bản Dân trí xuất bản năm 2021, Sách dày 210 trang, nội dung gồm 5 chương: Chương 1 đề cập đến việc quan trọng đầu tiên chính là xây dựng kế hoạch nghề nghiệp cho tương lai. Đặc biệt lưu ý các bạn trẻ phải biết được mình đang muốn gì, mình có năng lực gì và hướng đến vị trí công việc ra sao trong tương lai. Từ đó hãy vạch ra cho mình một chiến lược công việc rõ ràng và chi tiết, một mục tiêu nghề nghiệp mà mình theo đuổi.
Chương 2 và chương 3 bàn sự cần thiết của công việc ổn định và tư duy phát triển nguồn thu nhập trong thời đại 4.0 có nhiều thay đổi sâu sắc. Điều này đòi hỏi mỗi cá nhân cần có sự thấu hiểu nhất định về thị trường lao động, thị trường tuyển dụng ở nhiều thời điểm, từ đó chủ động đưa ra quyết định và lựa chọn đúng đắn nhất.
Chương 4 và 5 đề cập đến việc tạo nguồn thu nhập thụ động và quản lý tài chính cá nhân. Ở đây có nhiều ý tưởng gợi mở dành cho bạn nhằm gia tăng thu nhập và tạo nguồn thu nhập thụ động và quản lý sử dụng tài chính hiệu quả, để có cuộc sống ấm no, hạnh phúc.
Sách được Thư viện thành phố Cần Thơ phục vụ bạn đọc với số ký hiệu phân loại: 650.1 / PH110TR. PHÒNG MƯỢN: MA.025504; MA.025505
Chương 2 và chương 3 bàn sự cần thiết của công việc ổn định và tư duy phát triển nguồn thu nhập trong thời đại 4.0 có nhiều thay đổi sâu sắc. Điều này đòi hỏi mỗi cá nhân cần có sự thấu hiểu nhất định về thị trường lao động, thị trường tuyển dụng ở nhiều thời điểm, từ đó chủ động đưa ra quyết định và lựa chọn đúng đắn nhất.
Chương 4 và 5 đề cập đến việc tạo nguồn thu nhập thụ động và quản lý tài chính cá nhân. Ở đây có nhiều ý tưởng gợi mở dành cho bạn nhằm gia tăng thu nhập và tạo nguồn thu nhập thụ động và quản lý sử dụng tài chính hiệu quả, để có cuộc sống ấm no, hạnh phúc.
Sách được Thư viện thành phố Cần Thơ phục vụ bạn đọc với số ký hiệu phân loại: 650.1 / PH110TR. PHÒNG MƯỢN: MA.025504; MA.025505
3. Quyển sách “Đờn ca tài tử trong không gian du lịch” của tác giả Nhâm Hùng, do Nhà xuất bản Văn học xuất bản năm 2025. Sách dày 180 trang giới thiệu quá trình ra đời, hình thành và phát triển của nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ. Đặc biệt, trình bày nhiều nội dung về Đờn ca tài tử trong không gian du lịch như: quá trình đưa Đờn ca tài tử vào các tour, tuyến du lịch; sự kết hợp giữa không gian sông nước miền Tây với nghệ thuật trình diễn dân gian. Tác giả cũng phân tích những giá trị nổi bật mà Đờn ca tài tử mang lại cho du lịch miền Tây cũng như những bất cập của hoạt động này. Đồng thời đưa ra những giải pháp như: đào tạo đội ngũ nghệ nhân trẻ, tăng cường quảng bá Đờn ca tài tử, kết hợp du lịch với giáo dục văn hóa truyền thống,… nhằm nâng cao hiệu quả phát triển du lịch, cũng như phát huy loại hình nghệ thuật độc đáo này. Sách được phục vụ tại Trụ sở chính Thư viện thành phố Cần Thơ với số ký hiệu phân loại: 781.62 / Đ464C. PHÒNG MƯỢN: MG.012022; MG.012023; MG.012024▪ PHÒNG ĐỌC ĐỊA CHÍ: DC.003214; DC.003215.
Quý vị và các bạn thân mến! Chương trình phát thanh “Văn hóa đọc và cuộc sống” của Thư viện thành phố Cần Thơ đến đây xin tạm dừng. Quý vị và các bạn có thể nghe lại nội dung chương trình trên Cổng Thông tin điện tử Thư viện TP. Cần Thơ, tại http://www.cantholib.org.vn. Cám ơn quý vị và các bạn đã chú ý theo dõi. Xin chào tạm biệt và hẹn gặp lại!
Quý vị và các bạn thân mến! Chương trình phát thanh “Văn hóa đọc và cuộc sống” của Thư viện thành phố Cần Thơ đến đây xin tạm dừng. Quý vị và các bạn có thể nghe lại nội dung chương trình trên Cổng Thông tin điện tử Thư viện TP. Cần Thơ, tại http://www.cantholib.org.vn. Cám ơn quý vị và các bạn đã chú ý theo dõi. Xin chào tạm biệt và hẹn gặp lại!
