Tìm hiểu văn hoá dân gian Cần Thơ trong miền di sản

Chủ nhật - 03/05/2026 20:51 18 0

Tìm hiểu văn hoá dân gian Cần Thơ trong miền di sản / Trương Tài Linh. - H. : Văn học, 2025. - 243tr.; 21cm

Vùng Tây Nam Bộ từ lâu đã được biết đến như một “miền di sản” sống động, nơi lưu giữ và sản sinh những giá trị văn hóa độc đáo, hình thành từ sự giao thoa giữa thiên nhiên, sông nước, cộng đồng dân cư. Người dân nơi đây hiền hòa, hào sảng và tinh thần nhân văn sâu sắc. Văn hóa dân gian nơi đây không chỉ hiện diện trong lễ hội, nghi lễ tín ngưỡng, mà còn thấm đượm trong từng câu hò, điệu lý, tiếng đàn, lời ca, món ăn, sinh hoạt đời thường. Và Cần Thơ - trung tâm Đồng bằng sông Cửu Long được xem là ví dụ tiêu biểu cho sự hòa quyện giữa không gian sông nước với đờn ca tài tử, cải lương, hò, cùng các phong tục lễ hội đặc sắc.
Quyển sách “Tìm hiểu văn hoá dân gian Cần Thơ trong miền di sản” là công trình nghiên cứu tâm huyết của tác giả Trương Tài Linh nhằm nhận diện, phân tích và tôn vinh các giá trị văn hóa dân gian đặc sắc của vùng đất Cần Thơ nói riêng và Nam bộ nói chung. Sách có độ dày 243 trang, do Nhà xuất bản Văn học ấn hành năm 2025. Trong bối cảnh hiện đại hóa và toàn cầu hóa, tác phẩm nhấn mạnh tính cấp thiết của việc bảo tồn di sản văn hóa phi vật thể như một nền tảng cho phát triển bền vững và gìn giữ bản sắc cộng đồng. Sách được bố cục thành 03 phần, gồm nhiều bài viết chuyên đề dựa trên khảo sát thực hiễn kết hợp phân tích lý luận, tập trung vào các chủ đề nổi bật ở thành phố Cần Thơ và mở rộng nghiên cứu sang các địa phương lân cận.
Phần 1 trình bày về địa văn hóa và công tác bảo tồn nghệ thuật đờn ca tài tử tại thành phố Cần Thơ; vai trò của nghệ nhân trẻ trong bảo tồn đơn ca tài tử tại vùng đất Tây Đô; quá trình đi từ di sản dân gian đến sân khấu hóa hiện đại của đờn ca tài tử nam bộ; các tác phẩm cải lương kinh điển lưu truyền qua băng đĩa xưa; công tác sưu tầm, bảo quản và phát huy giá trị tác phẩm cải lương qua băng đĩa xưa ở Nam Bộ;… Qua đó cho thấy, Cần Thơ là vùng đất mà nghệ thuật dân gian không chỉ tồn tại trong lễ hội hay sân khấu mà còn thấm sâu vào đời sống thường nhật.
Phần 2 là các nội dung về công tác bảo tồn và phát huy giá trị nghệ thuật hò Cần Thơ trong bối cảnh xã hội hiện đại; việc khai thác giá trị di tích đình Bình Thủy, rạp hát Thầy Năm Tú gắn với giáo dục và phát triển du lịch bền vững; di sản văn hóa và tinh thần yêu nước của thủ khoa Bùi Hữu Nghĩa… Tác giả dành nhiều công phu để phân tích giá trị đặc biệt của bài “Dạ cổ hoài lang” là nền tảng của vọng cổ và nghệ thuật cải lương Nam Bộ. Bên cạnh việc phân tích giá trị lịch sử - nghệ thuật, quyển sách còn đề xuất nhiều giải pháp thiết thực như truyền dạy trong cộng đồng, giáo dục học đường, số hóa tư liệu và gắn kết văn hóa với du lịch
Phần 3 giới thiệu một số bài ca vọng cổ: Bài tân cổ “Hương sắc Cần Thơ”, “Tân cổ “Đôi bàn tay mẹ”, “Tân cổ “Hậu Giang rạng ngời sắc xuân”, “95 mùa xuân có Đảng”,…
Thông qua quyển sách, người đọc thấy rằng di sản không phải chỉ là ký ức quá khứ mà là một thực thể sống, cần được tiếp nối và phát huy trong đời sống đương đại. Quyển sách như một lời nhắc nhở mỗi người về trách nhiệm gìn giữ và phát huy di sản văn hóa dân tộc. Đây là cơ sở quan trọng để xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đạm đà bản sắc dân tộc trong thời kỳ hội nhập quốc tế.
Sách đang được phục vụ tại Thư viện thành phố Cần Thơ. Mời bạn tìm đọc quyển sách với các mã số:
▪ Ký hiệu phân loại: 398.0959793 / T310H
▪ PHÒNG MƯỢN: MA.029279; MA.029280