Vũ trụ trong vỏ hạt dẻ

Thứ năm - 30/07/2026 22:58 23 0

Vũ trụ trong vỏ hạt dẻ / Stephen Hawking; Đặng Vĩnh Thiên, Chu Hảo hiệu đính; Nguyễn Tiến Dũng, Vũ Hồng Nam dịch. - In lần thứ 31. - Tp. Hồ Chí Minh : Nxb. Trẻ, 2024. - 251tr.; 21cm. - (Khoa học khám phá)
Tên sách tiếng Anh: The universe in a nutshell

Khát vọng khám phá nguồn gốc vũ trụ, bản chất của không gian và thời gian luôn là một trong những hành trình trí tuệ vĩ đại nhất của nhân loại. Những câu hỏi về sự hình thành vũ trụ, tương lai của loài người hay khả năng du hành xuyên thời gian không chỉ thu hút các nhà khoa học mà còn khơi gợi sự tò mò của hàng triệu độc giả trên toàn thế giới.
Quyển sách “Vũ trụ trong vỏ hạt dẻ” của nhà vật lý thiên văn nổi tiếng Stephen Hawking, được Nhà xuất bản Trẻ ấn hành lần thứ 31 năm 2024 trong bộ sách “Khoa học khám phá”, gồm 251 trang, là một tác phẩm khoa học phổ thông đặc sắc, giúp người đọc tiếp cận những thành tựu quan trọng nhất của vật lý hiện đại bằng lối diễn giải sinh động, dễ hiểu và giàu tính khám phá. Thông qua những kiến thức khoa học tiên tiến cùng tư duy sắc bén của một trong những nhà khoa học vĩ đại nhất thế giới, quyển sách mở ra cánh cửa để độc giả bước vào thế giới kỳ diệu của vũ trụ học hiện đại.
Nội dung quyển sách được triển khai qua bảy chương, mỗi chương tập trung vào một vấn đề cốt lõi của vật lý và vũ trụ học đương đại.
Chương 1: “Lược sử thuyết tương đối” giới thiệu quá trình hình thành và phát triển của thuyết tương đối do Albert Einstein xây dựng, một trong những nền tảng quan trọng nhất của vật lý hiện đại. Stephen Hawking giúp người đọc hiểu cách thuyết tương đối đã làm thay đổi nhận thức của nhân loại về không gian, thời gian, lực hấp dẫn và cấu trúc của vũ trụ, đồng thời mở đường cho nhiều khám phá khoa học mang tính cách mạng trong thế kỷ XX và XXI.
Chương 2: “Hình dạng của thời gian” tập trung nghiên cứu bản chất của thời gian và mối liên hệ giữa thời gian với không gian trong vũ trụ. Tác giả trình bày những khái niệm phức tạp như sự giãn nở thời gian, độ cong của không-thời gian và khả năng tồn tại những cấu trúc đặc biệt cho phép thời gian vận hành theo những cách khác với nhận thức thông thường của con người. Qua đó, độc giả được tiếp cận những góc nhìn mới mẻ về một trong những khái niệm bí ẩn nhất của khoa học.
Chương 3: “Vũ trụ trong vỏ hạt dẻ” là chương trung tâm của tác phẩm, giới thiệu bức tranh tổng quát về vũ trụ dưới ánh sáng của các lý thuyết vật lý hiện đại. Tác giả trình bày những khám phá liên quan đến nguồn gốc vũ trụ, sự giãn nở của không gian, các chiều không gian bổ sung và những nỗ lực xây dựng một lý thuyết thống nhất nhằm giải thích toàn bộ các quy luật vận hành của tự nhiên. Những nội dung này giúp người đọc hình dung được quy mô khổng lồ và sự phức tạp đáng kinh ngạc của vũ trụ.
Chương 4: “Tiên đoán tương lai” đề cập đến khả năng dự đoán các hiện tượng tự nhiên dựa trên các quy luật vật lý. Stephen Hawking phân tích những giới hạn của khoa học trong việc dự báo tương lai, đồng thời giải thích vai trò của cơ học lượng tử và xác suất trong việc nhận thức thế giới. Chương sách cho thấy mặc dù khoa học có thể dự đoán nhiều hiện tượng với độ chính xác cao, nhưng vẫn tồn tại những yếu tố bất định vốn là đặc trưng của tự nhiên.
Chương 5: “Bảo vệ quá khứ” tập trung vào vấn đề du hành thời gian và những nghịch lý có thể phát sinh nếu con người có khả năng quay trở lại quá khứ. Tác giả đưa ra giả thuyết về “nguyên lý bảo vệ niên đại”, theo đó các quy luật vật lý có thể ngăn cản việc thay đổi những sự kiện đã xảy ra nhằm duy trì tính nhất quán của lịch sử. Đây là một trong những nội dung hấp dẫn nhất của quyển sách khi kết hợp giữa khoa học hiện đại và những câu hỏi giàu tính triết học.
Chương 6: “Tương lai chúng ta sẽ ra sao” mở rộng tầm nhìn đến số phận của nhân loại trong tương lai. Tác giả phân tích những thách thức mà con người có thể phải đối mặt như sự phát triển của công nghệ, biến đổi môi trường, việc khám phá không gian và khả năng mở rộng sự sống ra ngoài Trái Đất. Qua đó, Stephen Hawking khẳng định vai trò của khoa học và tri thức trong việc định hình tương lai của nền văn minh nhân loại.
Chương 7: “Thế giới kiểu mới - Mạng” giới thiệu những quan điểm hiện đại về cấu trúc của vũ trụ dựa trên các lý thuyết tiên tiến như lý thuyết dây, màng vũ trụ và mô hình đa chiều. Tác giả trình bày những giả thuyết mới nhất nhằm giải thích bản chất sâu xa của vật chất, năng lượng và không-thời gian. Dù nhiều nội dung vẫn đang trong quá trình nghiên cứu và kiểm chứng, chương sách cho thấy những bước tiến mạnh mẽ của khoa học trong nỗ lực tìm kiếm lời giải cho các bí ẩn lớn nhất của vũ trụ.
Với cách trình bày khoa học nhưng gần gũi, kết hợp nhiều hình minh họa trực quan cùng những phân tích sâu sắc, “Vũ trụ trong vỏ hạt dẻ” không chỉ cung cấp kiến thức về vật lý và thiên văn học mà còn khơi dậy niềm đam mê khám phá, tinh thần tư duy phản biện và khát vọng chinh phục tri thức của con người. Quyển sách mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc đối với học sinh, sinh viên, giáo viên, những người yêu thích khoa học tự nhiên và tất cả độc giả muốn tìm hiểu về nguồn gốc, cấu trúc và tương lai của vũ trụ. Đây là một tác phẩm khoa học phổ thông xuất sắc, góp phần đưa những thành tựu khoa học hiện đại đến gần hơn với công chúng, đồng thời truyền cảm hứng về sức mạnh của trí tuệ con người trong hành trình khám phá những bí ẩn vô tận của thế giới.
Sách đang được phục vụ tại Trụ sở chính Thư viện thành phố Cần Thơ. Mời bạn tìm đọc quyển sách với mã số:
▪ Ký hiệu phân loại: 530.12 / V500TR
▪ PHÒNG MƯỢN: MC.006464; MC.006465